Banner-Logo

Λήψη Αποφάσεων

Πώς παίρνουμε τεκμηριωμένες αποφάσεις; Τι θα πρέπει να λάβετε υπόψη;

Λήψη Αποφάσεων

Κάθε μέρα και κάθε στιγμή της ζωής μας παίρνουμε αποφάσεις, επιλέγουμε τι να φορέσουμε, τα τρόφιμα που τρώμε, τους φίλους που συναντάμε και τι να σκεφτούμε.

Κατά τη λήψη προσωπικών αποφάσεων, υπάρχουν συνήθως δύο γνωστικές διεργασίες που συμβαίνουν στο μυαλό μας:

  • Η διαίσθηση είναι το προαίσθημα που έχουμε σχετικά με μια πιθανή πορεία πραγμάτων. Πρόκειται για ένα συνδυασμό των προηγούμενων εμπειριών μας και των αξιών μας. Εμείς οι ίδιοι ξέρουμε σχεδόν πάντα ποιο είναι το σωστό. Η διαίσθηση μπορεί σίγουρα να βοηθήσει στη λήψη αποφάσεων, αλλά βασίζεται στα συναισθήματα και τις σκέψεις μας και όχι σε δεξιότητες, όπως η ανάλυση και η κριτική σκέψη.
  • Η αιτιολογία βασίζεται σε γεγονότα και στοιχεία, στην ανάλυση και την κριτική σκέψη. Μας βοηθά στη λήψη μιας τεκμηριωμένης απόφασης, αλλά δεν λαμβάνει υπόψη τα συναισθήματά μας.

Όταν παίρνουμε αποφάσεις ζωής, όπως τι θέμα να σπουδάσουμε στο πανεπιστήμιο ή ποιο άτομο να παντρευτούμε, είναι σημαντικό να συνδυάζουμε τη διαίσθησή μας με την αιτιολογία.

Πιο κάτω παρατίθενται κάποια προβλήματα που μπορεί να μας εμποδίσουν να πάρουμε μια τεκμηριωμένη απόφαση:

  1. Δεν υπάρχουν επαρκείς πληροφορίες. Αυτό μπορεί να συμβεί όταν υπαρχει χρόνος για να ληφθεί μια απόφαση. Δοκιμάστε οπωσδήποτε να ιεραρχήσετε τις πληροφορίες που απαιτούνται και να αφιερώσετε κάποιο χρόνο για να λάβετε τεκμηριωμένη απόφαση.
  2. Πάρα πολλές πληροφορίες. Αυτό είναι ένα συχνό πρόβλημα στη σύγχρονη ψηφιακή εποχή, όπου έχουμε τόσες πολλές πληροφορίες, ώστε να καθίσταται δύσκολο να επιλέξουμε τις σημαντικές πτυχές που πρέπει να ληφθούν υπόψη προκειμένου να λάβουμε μια τεκμηριωμένη απόφαση.
  3. Οι ομαδικές αποφάσεις. Στο πλαίσιο μιας ομάδας, κάθε άνθρωπος έχει την άποψή του με βάση τις προσωπικές του αξίες και εμπειρίες. Η ανταλλαγή ιδεών εμπλουτίζει τη διαδικασία λήψης αποφάσεων, καθώς η άποψή μας θα μπορούσε να διευρυνθεί ή η προοπτική μας να αλλάξει. Η διαδικασία λήψης αποφάσεων μπορεί να είναι πολύ γρήγορη, αν όλα τα μέλη της ομάδας μοιράζονται παρόμοιες θέσεις σχετικά με το τι πρέπει να κάνουν και σε τι θα καταφέρουν να συναινέσουν. Αλλά, μπορεί να είναι χρονοβόρες οι περιπτώσεις όπου οι άνθρωποι έχουν διαφορετικές θέσεις για το πώς να αντιμετωπίσουν ένα ζήτημα. Ως εκ τούτου, θα πρέπει όλοι οι συμμετέχοντες να υποστηρίξουν τη θέση τους και, αν δεν καταστεί εφικτό να υπάρχει μια σύνθεση των διαφορετικών θέσεων, να παραπεμφθούν οι συμμετέχοντες σε ψηφοφορία για τη λήψη απόφασης. Να θυμίσουμε ότι οι αποφάσεις μιας ομάδας είναι μια δημιουργική διαδικασία και, ως εκ τούτου, οποιεσδήποτε επιλογές δεν επιλεγούν θα μπορούσαν να αποτελέσουν χρήσιμο εργαλείο στην εργαλειοθήκη της ομάδας για τους σκοπούς μελλοντικών αποφάσεων/ ενεργειών. (Για περισσότερες πληροφορίες ανατρέξτε στην ικανότητα «Απόφασεις για Δράσεις»).
  4. Κρυφά συμφέροντα. Μερικές φορές μπορεί να επηρεαστούμε από εξωτερικούς παράγοντες/ άτομα που έχουν συμφέρον να παρθεί μια συγκεκριμένη απόφαση.
  5. Συναισθηματικός δεσμός. Είναι οι αποφάσεις που συνεπάγονται αλλαγής του καθεστώτος (status quo) και μερικές φορές είναι δύσκολο να γίνει το πρώτο βήμα.
  6. Κανένας συναισθηματικός δεσμός. Μερικές φορές είναι δύσκολο να λάβουμε αποφάσεις επειδή απλά δεν μας ενδιαφέρει. Προσπαθήστε να επικεντρωθείτε και να κάνετε μια λίστα με τα πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματα σχετικά με το πώς η απόφαση θα επηρεάσει τη ζωή σας.

Δραστηριότητα για τη Διαίσθηση και την Αιτιολογία

Πάρτε ένα φύλλο χαρτί Α4 και χωρίστε το σύμφωνα με τον παρακάτω πίνακα. Σκεφτείτε κάτι που αισθάνεστε ότι πρέπει να αποφασίσετε και πάρτε κάποιο χρόνο για να γράψετε τα συναισθήματά σας. Θα βοηθήσει πολύ η λήψη μιας σοβαρής απόφασης.

  Υπέρ Κατά
Διαίσθηση    
Αιτιολογία