Banner-Logo

Wyszukiwanie informacji

Jak i gdzie szukać informacji? Jak ocenić ich wiarygodność?

Wiarygodne źródła informacji

Internet jest cennym źródłem informacji. Jednakże w sieci znajduje się tak ogromna ilość materiałów, że ciężko jest ocenić, które z nich są wiarygodne. Od czego więc zacząć? Te wskazówki pomogą Ci znaleźć to, czego szukasz i ocenić, czy możesz zaufać temu co znajdziesz.

  • Pierwsze strony, które pojawią się na liście wyników, nie muszą być najbardziej pożyteczne i wiarygodne. Np. na samej górze listy wyników wyszukiwania często znajdują się opłacone reklamy. Przygotuj się na przewijanie pierwszej i drugiej strony wyników, by znaleźć to, czego szukasz.
  • Używaj ostrożnie wyszukiwanych haseł
    • Bądź zwięzły: jeżeli chcesz znaleźć the names of charities working with children in India nazwy organizacji pracujących z dziećmi w Indiach , poszukaj organizacji dla dzieci w Indiach.
    • Bądź precyzyjny: cudzysłów ogranicza Twoje poszukiwania do konkretnego terminu. Np. „Indie statystki ubóstwa“ wyszuka jedynie statystyki dotyczące ubóstwa w Indiach.
    • Rozszerz zakres: jeśli chcesz rozszerzyć swoje poszukiwania, użyj znaku „+“. Np. Indie+ubóstwo+statystyki wyszuka wyników dotyczących Indii, ubóstwa oraz statystyk.
  • Końcówka adresu strony internetowej mówi nam wiele o instytucji, jaka się za nią kryje
    • .com - zazwyczaj firma lub przedsiębiorstwo
    • .org - zazwyczaj organizacja non-profit
    • .gov - instytucja rządowa
    • .ac lub .sch - uniwersytet lub szkoła
    • .eu - instytucja europejska lub projekt europejski
    Niektóre strony, które mogą okazać się przydatne, to np. strony ONZ, rządów poszczególnych krajów lub mediów. Jeżeli nie znajdujesz obiektywnych źródeł informacji w Polsce, nie wahaj się korzystać z zagranicznych mediów. Bank Światowy jest np. wiarygodnym źródłem statystyk dotyczących rozwoju.
  • Kto jest autorem? Czy nazwisko autora jest podane na stronie? Czy on/ona pracuje dla organizacji godnej zaufania? Czy ten autor/autorka jest krytykowany/a na innych stronach internetowych? Uważaj, jeśli autor jest anonimowy, bądź nieuznawany przez ekspertów w danej dziedzinie.
  • Sprawdź, kiedy strona została opublikowana. Czy strona jest aktualna? Czy linki na stronie działają? Niedziałające linki często świadczą o nieaktualnych informacjach. Uważaj, np. by nie powoływać się na nieaktualne statystyki, tak, jakby były aktualne.
  • Przeanalizuj styl i język. Czy język użyty na stronie jest subiektywny? Prezentowane są fakty czy opinie? Sprawdź, czy użyto języka, który wywołuje u Ciebie pozytywne lub negatywne emocje. Pamiętaj, że blog niemal zawsze jest prywatną opinią. Może być przydatny, ale może też być nieobiektywny.
  • Czy strona wygląda oficjalnie i profesjonalnie? Czy strona ma długi adres url? Czy pojawiają się reklamy? Czy grafika jest brzydka, układ kiepski? Czy występują błędy ortograficzne? Są to oznaki, że strona jest nieoficjalna i może być mało wiarygodna.
Więcej wskazówek na temat poszukiwań wiadomości znajdziesz tutaj.

Testowanie i weryfikowanie stron internetowych

Kliknij w poniższe strony internetowe i przez 2-3 minuty zastanów się, w jakim stopniu są one godne zaufania i pomocne w znalezieniu aktualnych i rzetelnych informacji na temat edukacji dzieci w Indiach.

Oceń każdą ze stron w skali od 1 do 5, i wpisz punktację w okienku po prawej stronie.

Po wprowadzeniu punktacji, wyświetli Ci się więcej informacji o ocenionej stronie internetowej (funkcja dostępna jedynie on-line). Czy treść tych informacji wpłynie na zmianę twojej oceny/punktacji?

Czym się kierujesz oceniając te strony? Sporządź listę zagadnień, o których pomyślałeś i odnieś się do nich podczas poszukiwań online w przyszłości.

Zdjęcia a pełny obraz problemu

Tak jak słowa, zdjęcia również mogą kształtować ludzką opinię. Zdjęcie jednak nie zawsze pokazuje całą prawdę. To, jak „postrzegamy” fotografię jest podobne do tego, jak „odczytujemy“ słowa.

Spójrz na poniższe zdjęcia i zastanów się, co mówią nam na temat oceny dowodów. Obydwie fotografie zostały zrobione w tym samym miejscu i w ten sam dzień.

Zdjęcie 1

Mohammed, 12 lat, jest zagorzałym ogrodnikiem (Sam Tarling/Oxfam)

Gdzie jest Mohammed? W Europie, czy na innym kontynencie? Co pomogło Ci zdecydować?
Co dzieję się poza kadrem? Czego nie możesz zobaczyć? Dlaczego tak myślisz?
Co zdarzyło się przed zrobieniem tego zdjęcia i tuż po? Co o tym myślisz?
Jakie inny pytania na temat Mohammeda przychodzą Ci do głowy? Czy powyższa fotografia pomaga Ci w odpowiedzi na nie?

Zdjęcie 2

Mohammed, lat 12, żyje w obozie dla uchodźców w Libanie, gdzie założył ogródek pełen warzyw. Ogrodnictwo daje mu trochę szczęścia, ale życie uchodźcy jest trudne. Bardzo tęskni za przyjaciółmi i domem (Sam Tarling/Oxfam)

Spójrz ponownie na pytania dotyczące Zdjęcia 1. Czy Zdjęcia 2 pomaga Ci w dokładniejszej odpowiedzi na nie? Czy Twoje odpowiedzi na wszystkie trzy pytania wciąż są podobne, czy może zmieniły się po zobaczeniu Zdjęcia 2?
Co miało największy wpływ na kształtowanie Twojej wiedzy na temat Mohammeda: zdjęcia czy podpis pod nim?
Czego nauczyło Cię to ćwiczenie o wiedzy jaką potrzebujesz do właściwego i wiarygodnego poszukiwania informacji?